Het centraal examen

Het centraal examen is een belangrijk onderdeel van de middelbare school. Het toetst wat leerlingen hebben geleerd aan het einde van de middelbare schooltijd. Het is anders dan gewone toetsen en schoolexamens omdat het op nationaal niveau gestandaardiseerd is. Dit betekent dat alle leerlingen dezelfde vragen beantwoorden en in dezelfde omstandigheden de toets maken. Het centraal examen telt voor het eindcijfer voor 50 procent mee, net als alle schoolexamens samen. Veel leerlingen zijn daarom zenuwachtig, omdat het voor een groot deel uitmaakt van het eindcijfer. Omdat de juiste voorbereiding het halve werk is, behandelen we in dit artikel alles wat je moet weten over het centraal eindexamen.

Om te weten wanneer het eindexamen van een vak plaatsvindt, kan een persoonlijk eindexamenrooster gemaakt worden. Dit kan tegenwoordig eenvoudig via de volgende site Mijn Eindexamen van het College voor Toetsen en Examens (CvTE). Op deze website kunnen leerlingen hun eigen vakkenpakket invoeren zodat ze een overzicht krijgen van de dagen dat ze een eindexamen moeten maken. Uiteraard zijn de data van (specifieke) examens ook te vinden via de website van Examenblad

Een overzicht van de examendata is erg nuttig, omdat het inzicht geeft in de verdeling van het aantal examens. Daarnaast kan het helpen bij het opstellen van een planning en het organiseren van de studietijd. Stel, het centraal examen biologie is op de eerste dag, dan kan het fijn zijn om daar wat eerder mee te beginnen zodat de studiestof op tijd behandeld is.

Leerlingen ontvangen schrijfpapier (daar waar de opgaven op gemaakt worden) en kladpapier van de school zelf. Overige benodigde materialen moeten de leerlingen zelf meenemen. Denk hierbij aan pennen, rekenmachines, woordenboeken enz.

Om onnodige stress te voorkomen is het raadzaam om ruim vooraf aan het examen na te gaan welke materialen meegenomen dienen te worden. Gelukkig is dit gemakkelijk te vinden op de website van Examenblad. De hulpmiddelen die gebruikt mogen worden, zijn te vinden op de pagina ‘Hulpmiddelen centrale examens’.

Veel leerlingen en ouders vragen zich af of eten en drinken zijn toegestaan tijdens het centrale eindexamen. Het antwoord is ja! Omdat leerlingen lange examens maken, is voeding voor een goede concentratie belangrijk.

Tot zover de voorbereiding, het echte werk begint natuurlijk bij het maken van het examen. Het is van belang om de antwoorden op de vragen op de juiste manier in te vullen. Het verschilt per vak hoe dit moet. Bij de meeste vakken wordt er schrijfpapier verstrekt waarop de antwoorden geschreven zullen moeten worden. Bij sommige vakken is dit anders. Bij de meeste taalvakken (behalve Nederlands) wordt gebruikgemaakt van een antwoordblad. Alle vragen dienen dan ook op dat papier ingevuld te worden.  Er kan ook een aanvullende uitwerkbijlage verstrekt worden. Dit is vaak het geval bij vakken als scheikunde, muziek of natuurkunde. Hier gaat het om een aantal vragen dat op een aparte bijlage ingevuld moet worden. Denk hierbij aan een tekening, grafiek of notenbalk (muziek).  Let er op dat de antwoorden dan op de uitwerkbijlage gemaakt moeten worden. Dit geldt uiteraard alleen voor de vraagnummers die ook op de bijlage staan.

Stel, een leerling is eerder klaar met het examen dan mag die (liever: de leerling) de examenzaal eerder verlaten, daarbij geldt wel dat niemand de zaal mag verlaten in de eerste dertig of laatste vijftien minuten. Dit is om te voorkomen dat het erg rumoerig wordt in de zaal. Als een leerling eerder weggaat, mag het opgavenboekje en kladpapier niet meegenomen worden. Dit mag wel als de volledige examentijd om is.

Het kan lastig zijn om zo lang in de examenzaal te zitten. Dan helpt het vaak om aan iets motiverends te denken. Bijvoorbeeld: “Dit is mijn laatste examen, nog even een uur bikkelen” of “Als ik dit laatste halfuur mijn best doe, mag ik van mezelf vanmiddag een uur relaxen”.