Hoe leer je met oude examens?

Voor je het weet staat de examenperiode voor de deur. Examenleerlingen moeten dan in korte tijd veel examens afleggen, het is dus belangrijk om op tijd te beginnen met leren. Maar hoe pak je dit nou precies aan? Een examen ziet er immers heel anders uit dan de standaard toetsen uit de voorgaande jaren. Gelukkig is hier een oplossing voor. In dit artikel nemen we een kijkje naar een ontzettend handige manier om aan de slag te gaan met leren: oude examens.

Het spreekt waarschijnlijk wel voor zich wat we bedoelen met oude examens. Examens uit de voorgaande jaren zijn een heel fijn middel om mee te oefenen. Ondanks dat je als leerling niet exact dezelfde vragen gaat krijgen op je eigen examen, geven deze oude examens wel een idee hoe dit examen eruit komt te zien. Elk jaar zijn de structuur en stijl van de vragen grotendeels gelijk. De vragen zullen mogelijk gaan over andere onderwerpen, maar wel op dezelfde manier gesteld worden. Door hiermee te oefenen raak je gewend aan de vraagstelling en weet je beter wat er van je verwacht wordt op het examen. Dit scheelt tijd op het echte examen, aangezien je minder tijd kwijt bent aan het ontcijferen van de moeilijke vragen.

Tijdens het oefenen van deze oude examens kunnen leerlingen zich echt goed verdiepen in de vragen. Op het echte examen hebben ze natuurlijk beperkt tijd om de vragen te beantwoorden, maar tijdens het oefenen is er gelegenheid om de vraag eens goed te analyseren en te kijken wat er nou echt van je gevraagd wordt. Verdeel de vraag in kleine stukjes en ga er mee aan de slag. Zo krijg je als leerling ook betere inzichten in waar je extra aan moet werken en wat al heel goed gaat. Dit zorgt ervoor dat je effectiever kan leren.
Naast dat er een hele hoop oude examens online staan, kan je ook de correctiemodellen online vinden. Deze geven een duidelijk beeld naar de vragen en welke antwoorden correct zijn. Zo wordt ook duidelijker wat de examinatoren van je verwachten en kan je pijlen of jouw manier van antwoord geven, aansluit bij deze verwachtingen. Mocht dit niet zo zijn, dan is het duidelijk dat hier nog aan gewerkt moet worden.
Voor een examen moet je als leerling ontzettend veel leren en kan het soms zo zijn dat je door de bomen het bos niet meer ziet. Door te oefenen met oude examens kan je mogelijk trends herkennen en zie je dat bepaalde onderwerpen steeds terugkomen. Het kan natuurlijk altijd zo zijn dat jouw examen totaal anders is, maar als er bepaalde thema’s steeds terugkomen, dan is de kans een stuk groter dat deze thema’s ook op jouw examen aan bod komen.

Natuurlijk is het verstandig om je als leerling ook voor te bereiden op de andere aspecten van de examens. Niet alleen de grote hoeveelheid leerstof en de vraagstelling kan stress opleveren voor examenleerlingen, maar tijdsdruk kan bijvoorbeeld ook een grote rol spelen bij de examenstress. Tijdens het oefenen van de oude examens kan het daarom een goed idee zijn om de ervaring zo realistisch mogelijk te maken en de examencondities na te bootsen. Zo kan je als leerling een timer zetten en jezelf precies zoveel tijd geven als dat je op het examen hebt, om te kijken hoe dat gaat en hier alvast mee te oefenen. Merk je na de eerste keer dat je te weinig tijd had? Probeer dan de volgende keer trucjes toe te passen om je tijdmanagement op orde te krijgen. Ook is het verstandig om alle soorten afleiding weg te halen en geen mogelijkheid te hebben om informatie op te zoeken, zodat je echt goed kan peilen waar je nu staat.

Er is nog een reden waarom het verstandig is om als examenleerling aan de slag te gaan met oude examens en het is misschien zelfs wel de belangrijkste reden. Door oude examens te oefenen raak je gewend aan het maken van examens en de manier waarop de vragen gesteld worden. Je raakt gewend aan de duur van het examen en de hoeveelheid vragen. Doordat je weet wat je kan verwachten, is de kans groter dat je ook met een zelfverzekerd gevoel het echte examen in kan gaan. Door de stress en onzekerheid weg te nemen, vergroot je de kans op succes.

Het is ondertussen wel duidelijk waarom oude examens ontzettend handig zijn om mee te oefenen, maar waar begin je nou precies? Als je net begint met leren kan zo’n heel examen namelijk best wel heftig zijn. Daarom is het verstandig om de moeilijkheidsgraad langzaam op te bouwen. Kies bijvoorbeeld eerst voor een examentekst of onderwerp waarvan jij als leerling het idee hebt dat je hier best veel vertrouwen in hebt en oefen deze eerst. Gaat dit goed, dan kan je het geleidelijk iets moeilijker maken door er extra vragen bij te pakken die misschien iets lastiger zijn. Uiteindelijk werk je toe naar het maken van een heel examen, eventueel met een timer.

Uiteraard is het ook handig als we wat informatie geven over waar je deze oude examens nou precies kan vinden. Op de website van Alle examens vind je alle examens van 1999 (havo/vwo) of 2003 (vmbo) tot nu. Je kan hier het juiste niveau en vak selecteren en dan rolt er een overzicht uit met alle examens van de voorgaande jaren. Hier zitten alle documenten bij, dus ook de correctiemodellen, normeringen en eventuele werkbladen.

Let alleen wel goed op dat er niet te veel veranderd is in het examen. Het kan namelijk voorkomen dat er door de jaren heen het een en ander veranderd is in hoe er getoetst wordt. Ga dus niet aan de slag met opdrachten die je op het examen ook niet gaat krijgen. Een goed voorbeeld hiervan zijn de examens Nederlands voor havo en vwo. Op de examens vóór 2015 moeten de examenleerlingen namelijk nog zelf een samenvatting van een hele tekst schrijven. Sinds 2015 hoeft dit niet meer. Het heeft dus niet veel nut om te gaan oefenen met het maken van deze samenvattingen, aangezien je dit op het examen ook niet hoeft te doen.